Büyük Petrol Uyardı: Küresel Yakıt Stokları 'Tehlikeli Bölgeye' İndi

Küresel enerji piyasalarında derin bir uyumsuzluk yaşanıyor; vadeli işlem piyasalarındaki sakin görünümün aksine, fiziksel piyasalarda yakıt stokları tehlikeli seviyelere düşerken Shell, Exxon ve Chevron devleri pompa fiyatlarının ham petrolden bağımsız olarak yüksek kalacağı konusunda uyarıda bulunuyor. Piyasa gözlemcileri aylardır sadece grafiklere odaklanırken, arz tarafındaki fiziksel darboğazlar sessiz sedasız bir krizi tetiklemiş durumda ve sektör liderleri bu durumun enerji sistemindeki kırılgan noktasının rafineri kapasitesi olduğunu vurguluyor.

Enerji Sistemindeki Kilit Noktası: Rafineri Darboğazı

Exxon Mobil'in finansal başkanı Neil Hansen, Bloomberg'e yaptığı açıklamada, enerji sistemindeki kısıt noktasının rafineri olduğunu ve piyasanın bu kritik detayı yeterince odaklanmadığını belirtti. Fiziksel petrol fiyatları ile vadeli işlemler arasındaki makas, Orta Doğu'daki ihracat akışlarının aksamasıyla birlikte Hürmüz Boğazı'ndan Kızıldeniz'e kadar yayılarak genişlemeye devam ediyor. Bu durum, ham petrol fiyatlarından bağımsız olarak işlenmiş ürün fiyatlarını yukarı çekiyor.

■Küresel rafineri kapasitesi, Orta Doğu ve Ukrayna savaşları, Çin'in yakıt ihracat kısıtlamaları ve Rusya'nın dizel ihracat yasağı nedeniyle %10 oranında daraltıldı.

■Enerji Aspects ve Rystad Energy, Nisan ayından bu yana Orta Doğu savaşının küresel yakıt stoklarını sıkıştırdığı konusunda uyarılar yapıyordu.

■ABD ve İsrail'in İran'a karşı operasyonlarının altıncı ayına girmesiyle, bölgesel rafineri ürünlerinin ihracatı sekteye uğradı.

Sanayinin Kanı Dizel Krizinde Sıkıştı

Rabobank kıdemli enerji stratejisti Joe DeLaura, Wall Street Journal'a verdiği demeçte, şu anda ciddi bir dizel arz krizi yaşandığını ve Basra Körfezi'ndeki rafinerilerin ürününü dışarı çıkaramadığını ifade etti. Dizel, sadece bir yakıt değil, tarım, inşaat ve madencilik gibi sanayinin tüm kollarının yanı sıra lojistik ve dağıtım ağlarının çalışma prensibidir. Exxon Mobil'in üst yönetimi, talebe göre mevcut kapasitenin daha önce hiç görülmediği kadar düşük olduğunu ve sektörün bu çukurdan çıkışının uzun süreceğini öngörüyor.

Dr. Yaman Ege Analizi: Bir yarı iletken tedarik zinciri direktörü olarak bu durumu sadece bir enerji krizi olarak görmüyorum; bu, küresel teknoloji üretiminin omurgası olan bir lojistik tehdittir. Dizel krizi, madenlerden çıkan nadir toprak elementlerinin ve ASML makinelerinin fabrikalara taşınmasını doğrudan etkileyecektir. TSMC gibi devlerin üretim hatları devasa enerji tüketir, ancak bu tesislerin çalışmasını sağlayan jeneratörler ve tedarik zincirindeki kamyonlar dizel çalışır. Enerji maliyetlerindeki bu yapısal yükselme, Nvidia ve diğer teknoloji hisselerinin marjlarına yansıyacak yeni bir enflasyonist dalgayı tetikleyebilir.