Çin, ABD Sanktiyonlarına Karşı Dolar Hedgesini Güçlendiriyor

ABD, İran ile ilgili sancı kapsamında Çin bankalarını hedef alarak, Pekin’in dolar finansman sistemine bağımlılığını test ediyor.

ABD'nin Yeni Sanktiyon Şiddeti ve Çin'in Dolar Bağımlılığı

■ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Iran ile ilgili para birimi yıkama veya sancı kaçakçılığına yardımcı olan her kurumu ABD finansal sisteminden kesme uyarısı verdi.

■Çin’in dış ticaretinde %90’lik Iran ham petrolü alımı, Pekin’in en büyük trading partneri olarak Iran’a %12’lik toplam ham petrol ithalatı sağlıyor.

■Sanktiyonlar kapsamında Çin merkezli şirketler ve kişiler “Operation Economic Outcast” kapsamında belirtilmiş, kapatma süresi açıkça paylaşılmamış.

CIPS ve Bilateral Swap Ağları: Dolar Dışına Çıkma Denemeleri

■People’s Bank of China tarafından 2012’de kurulan Cross‑Border Interbank Payment System (CIPS), 210 doğrudan katılımcı kurumla (çoğu devlet bankası affiliated) global ödemelerde artış gösteriyor.

■2022 Rusya‑Ukrayna savaşından sonra CIPS işlem hacmi %30 artarak, 2025’te Swift verilerine göre küresel ödemelerdeki dolar payı %50’nin altında, yuan ise %3.1’e geriledi.

■Arjantin ve Avustralyla renouvel edilen milyar dolar cinsinden yuan swap anlaşmaları, Çin’in iki taraflı likidite ağını genişletiyor.

Rare Earth ve Kritik Mineraller: Sanktiyonlara Karşı Ticaret Silahı

■Çin, rare earth kontrolü ve diğer stratejik maddeler üzerinden ABD‑tarafından uygulanan sancılara karşı tepki verme kapasitesini koruyor.

■The Economist Intelligence Unit’ın Tianchen Xu, Çin’in ABD’ye karşı nadir toprak ve lityum gibi kritik mineraller üzerinden vergisel veya ihracat kısıtlamaları kullanabileceğini öne sürüyor.

■ABD ayrıca Çin’in kritik maden rezervlerine erişim istediği için ilişkinin tamamen koparılmasını istemiyor; bu durum dengeli bir dengeyi zorunlu kılıyor.

Kemal Tekin – Gelişmekte Olan Piyasalar Masası Şefi: Çin, dolar sisteminden tamamen çekilmek zorunda değil; CIPS ve swap ağlarıyla dolar üzerindeki bağımlılığını azaltıp, aynı zamanda rezervlerin değerini koruyacak bir hedge inşaat ediyor. ABD'nin zorunlu yaptırım hattı, Pekin’i alternatif ödeme mekanizmalarını hızlandırmaya itiyor, ancak rezervlerdeki yuanın değerinin düşmesi riski hâlâ stratejik bir endişe kalıyor.