Fransa'da Tam İstihdam Hedefi Çöktü: İşsizlik 2020'den Beri Zirvede

Fransa ekonomisinin toparlanma yolunda karşılaştığı en sert direnç işgücü piyasasından geldi; ülkede işsizlik oranı, beklentilerin aksine sert bir yükselişle 2020 sonlarından bu yana en yüksek seviyesine tırmanarak hükümetin büyüme stratejilerini sarsıyor.

Macron Döneminin İstihdam Başarısı Ters Yüz Oldu

Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un ikinci görev süresinin sonuna kadar ulaşılması öngörülen "tam istihdam" hedefi, makroekonomik verilerin ağırlığı altında kalarak rafa kaldırıldı. İlk beş yıllık dönemde kaydedilen ilerlemenin ardından gelen bu tablo, ekonomik yönetim açısından ciddi bir alarm zili çalıyor. İstatistiklere göre yaşanan gerileme şöyle özetlenebilir:

■İşsizlik oranı bir önceki dönemdeki %8.1 seviyesinden, yılın ikinci çeyreğinde %8.3'e yükseldi.

■Bu artışla birlikte Fransa'da işsizlik, 2020 sonlarından bu yana kaydedilen en yüksek orana ulaştı.

■Hükümetin öngördüğü tam istihdam hedefi, piyasa koşulları nedeniyle ulaşılamaz bir hedef haline geldi.

Jeopolitik Çalkantıların Ekonomik Faturası

İşgücü piyasasındaki bu kötüleşmenin ardında, küresel ölçekte tedarik zincirlerini ve maliyet yapısını bozan dışsal şoklar yatıyor. Rusya'nın Ukrayna'yı işgaliyle tetiklenen enerji fiyatlarındaki volatilite ve İran savaşının yarattığı bölgesel belirsizlik, Fransa'nın üretim kapasitesini ve istihdam talebini baskıladı. Enerji fiyatı şokunun yarattığı enflasyonist baskı ve savaşın ekonomi üzerindeki yorgunluk etkisi, hükümetin ekonomik öngörülerini geçersiz kıldı.

Fransa'da yükselen işsizlik verisi, sadece yerel bir sorun değil, Eurozone genelinde enflasyonla mücadele sürecinin yarattığı "sert iniş" (hard landing) riskinin habercisi olabilir. Enerji şoklarının arz tarafını kısıtladığı bir ortamda, talebi yönetmek adına atılan sıkı para politikası adımlarının istihdam üzerindeki gecikmeli ama sert etkilerini (lag effects) net bir şekilde görüyoruz. ECB (Avrupa Merkez Bankası) yetkilileri, enflasyonda kalıcılık riski nedeniyle şahin (hawkish) duruşunu korurken, işsizlikteki bu yükseliş makroekonomik dengesizliği derinleştirebilir.