Ticari Kredilerde Çifte Dinamik: Büyüme Hızlanıyor, Takibe D

Ticari kredi hacmi, %19,8'lik büyüme oranıyla yeni bir ivme yakalarken, takibe düşen kredilerin toplam krediye oranı %2,3'e yükselerek risk sinyallerini güçlendiriyor.

Büyüme Hızında Yeni Bir İvme

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre, 31 Temmuz 2026 itibarıyla yıllıklandırılmış ticari kredi büyümesi %19,8'e çıktı; bu, Mayıs ayında görülen %16,1 dip seviyesinden belirgin bir toparlanma.

■%19,8 büyüme, önceki çeyrekte %16,1'lik seviyenin üzerine çıkışı işaret ediyor.

■Tüketici kredileri ise %28,8 ile ticari kredilerin üzerindeydi, ancak bu da bir önceki yılın %62,5 zirvesinden çok daha düşük bir seviyeye geriledi.

■2024'te takibe düşen kredi oranı %1,4 iken, 2026'da %2,3'e ulaştı; bu, son iki yılda kesintisiz bir artış trendi.

Takibe Düşen Kredilerde Endişe Verici Trend

Takibe düşen kredi oranı, 2020 yılında %6,4 ile en yüksek seviyeye ulaşmış, ardından düşüş göstermişti. Ancak 2024'ten itibaren yeniden yükseliş trendi, kredi kalitesinin bozulduğunu gösteriyor.

■%2,3 oranı, son 10 yılın ortalaması olan %3'ün altında kalmasına rağmen, tarihsel düşük seviyelerden bir çıkışı temsil ediyor.

■Artan takibe düşen kredi oranı, bankaların risk yönetimi ve sermaye yeterliliği politikalarını yeniden gözden geçirmesini zorunlu kılıyor.

■Bu yükseliş, kredi portföylerinin sürdürülebilirliğini tehdit eden makroekonomik belirsizliklerin bir göstergesi olabilir.

Makro İhtiyati Tedbirlerin Potansiyel Etkileri

Merkez Bankası’nın sıkılaştırıcı para politikaları, kredi maliyetlerini artırarak talebi sınırlamayı hedefliyor. Ancak aynı zamanda bankaların risk algısını da yükseltiyor.

■%13,5'lik politika faizi, kredi faizlerinin yükselmesine ve dolayısıyla kredi talebinin daralmasına yol açabilir.

■Likidite sıkılaştırması, takibe düşen kredilerin iyileştirilmesi için teminat gereksinimlerini artırabilir.

■Finansal istikrar raporları, bankaların NPL (Non‑Performing Loan) oranlarını %5 altında tutma hedefini vurguluyor.

Stratejik Öneriler ve İleriye Bakış

Kredi portföylerinin kalitesini korumak ve büyümeyi sürdürülebilir kılmak için bankalar şu adımları değerlendirmeli:

■Risk sınıflandırması ve erken uyarı sistemlerini güçlendirmek.

■Kredi teminatı ve teminat değerleme metodolojilerini güncellemek.

■KOBİ odaklı yeniden yapılandırma programlarıyla takibe düşen kredileri iyileştirmek.

■Döviz risk yönetimini sıkılaştırarak dışsal şoklara karşı dayanıklılığı artırmak.

Uzman Notu: Ticari kredi büyümesindeki toparlanma, ekonomik aktivitenin yeniden canlandığını gösterse de, takibe düşen kredi oranındaki artış, bankacılık sektörünün kırılganlığını gözler önüne seriyor. Merkez Bankası’nın sıkılaştırıcı politikaları, kredi talebini dengeleyebilir; fakat aynı zamanda kredi kalitesinin iyileştirilmesi için bankaların risk yönetim çerçevelerini yeniden yapılandırması şart. KOBİ'lerin finansmana erişimini sürdürülebilir kılmak, büyüme ivmesini korurken temerrüt riskini sınırlamanın anahtarı olacaktır.