ABD'nin Ticaret Haritasını Yeniden Çizen Gümrük Savaşında Yeni Hukuki Cephe

ABD ticaret politikasında derinleşen kriz, ekonomik sınırları zorlamanın ötesinde anayasal bir meşruiyet savaşına dönüştü. 25 eyaletin oluşturduğu geniş bir koalisyon, Trump yönetimini, dünya ticaretinin devasa bir kısmını kapsayan yeni gümrük vergileri nedeniyle mahkemeye vererek, yönetimin tek taraflı ticaret yetkisine meydan okuyor.

Küresel İthalatın Yüzde 99.4'ünü Hedef Alan Yasal Darbe

New York Başsavcısı Letitia James önderliğindeki Arizona, California ve Illinois gibi güçlü ekonomilerin de aralarında bulunduğu 25 eyalet, Washington yönetiminin 60 ticaret ortağına yönelik yeni tarifelerine karşı Uluslararası Ticaret Mahkemesi'nde dava açtı. Eyaletler, bu vergilerin hukuki dayanağın olmadığını ve Şubat ayında Yüksek Mahkeme tarafından iptal edilen önceki düzenlemelerin yerine konmaya çalışıldığını savunuyor.

■Dava kapsamında, geçtiğimiz ay 59 ülke ve Avrupa Birliği'ne uygulanmaya başlayan %10 ile %12.5 arasındaki gümrük vergilerinin durdurulması talep ediliyor.

■İddialara göre bu tarifeler, ABD'nin toplam ithalatının %99.4'ünü kapsayan bir yaygınlıkla, fiilen ülkedeki ailelere ve işletmelere yeni bir vergi yükü getiriyor.

■Koalisyon ayrıca, haksız yere ödenen gümrük resilerinin iadesi için yasal bir emir çıkartılmasını istiyor.

Zorla Çalıştırma Bahanesiyle Şekillenen Bölüm 301 Kalkanı

Trump yönetimi, yeni ticaret bariyerlerini 1974 Ticaret Yasası'nın 301. Bölümü'ne dayandırarak, bunun zorla çalıştırma ile üretilen mallara karşı bir mücadele olduğunu iddia ediyor. Ancak eyalet valileri ve başsavcılar, bu gerekçenin anayasal sınırları aşmak için kullanılan bir "bahane" olduğunu belirtiyor.

■Beyaz Saray Sözcüsü Kush Desai, yabancı ülkelerin zorla çalıştırmaya karşı yeterli denetimi yapmamasının ABD ticaretini gereksiz yere yüklediğini savunuyor.

■Kritik ticaret ortakları arasında İngiltere, Avustralya, Kanada, Japonya, Tayvan ve Çin'in de bulunduğu listenin, geniş kapsamlı bir ekonomik savaşın işareti olduğu yorumlanıyor.

■New York Valisi Kathy Hochul, bu politikaların market alışverişinden inşaat malzemelerine kadar her şeyde fiyatları yükselten bir "vergi" olduğunu vurguluyor.

Tedarik zinciri perspektifinden bakıldığında, bu tür ani ve kapsamlı gümrük duvarları navlun piyasalarında öngörülemezliği tırmandırıyor. Eğer ABD ithalatında bu kadar büyük bir hacim (%99.4) yasal süreçlerle kilitlenirse, konteyner ve kuru yük talebinde sert bir düşüş yaşanabilir, bu da Baltic Dry Endeksi'nde (BDI) kısa vadede aşağı yönlü baskı yaratır. Ancak uzun vadede, tedarikçilerin rotaları değiştirmeye zorlanması navlun maliyetlerini ve küresel enflasyonu kalıcı olarak yukarı çeker.