Proje Bazlı Devlet Yardımında Çığır Açan Değişiklik: Yatırım Eşiği ve Dijital Davet Mekanizması

Türkiye, yatırım teşviklerinde köklü bir revizyonla, proje bazlı devlet yardımı çerçevesini yeniden şekillendiriyor.

Yeni Düzenlemenin Ana Hatları

■4. madde başlığı "müracaat süresi ve müracaatta aranacak belgeler" olarak güncellendi.

■Bakanlık, tek bir ya da birden fazla firmayı mektupla davet etme yetkisi kazandı.

■Resmi internet sitesi ve dijital platformlar üzerinden duyurular yapılabilecek, çağrı mektubunda özel koşullar belirlenebilecek.

Dijital Çağda Davet Mekanizması

■Dijital platformlar üzerinden yapılan çağrılar, yatırımcılara anlık erişim sağlıyor.

■Başvuru sürecinde, kalkınma ve yatırım bankalarının hazırladığı fizibilite raporu ve dilekçe zorunlu.

■Teknoloji Hamlesi Programı kapsamında gelen başvurularda bu prosedür uygulanmayacak.

Yatırım Eşiği ve Destek Şartları

■Öncelikli ürün listesine giren ve Teknoloji Hamlesi Programı destekli projeler için asgari sabit yatırım tutarı 100 milyon TL.

■Diğer projeler için asgari sabit yatırım ya da AR‑GE harcaması 2 milyar TL olarak belirlendi.

■5 yıl boyunca yıllık faaliyet raporu sunulacak; raporlar destek miktarlarını içerecek.

■Mücbir sebep hariç, kararın yürürlük tarihinden 3 yıl içinde 200 milyon TL ya da yatırım tutarının %10'u kadar harcama kanıtlanmalı.

■Tamamlama vizesinden önce kullanılabilecek enerji desteği, azami tutarın %50'ini geçmeyecek.

■5 milyar TL sabit yatırım tutarında ve yeni yatırım niteliğindeki projelerde, bakanlık yatırımcılarla tam iştirak sözleşmesi imzalayabilecek.

Uygulama Süreci ve İzleme

■Yatırımcı, yatırım tamamlama vizesi aldıktan sonra 5 yıl boyunca yılda bir kez rapor sunacak.

■Kısmi işletmeye geçiş, en az iki bağımsız ekspertiz tarafından yerinde tespit edilecek.

■Enerji desteği ve sigorta primi işveren hissesi desteği, tamamlama vizesi sonrası aktive edilecek.

■KOSGEB ve TÜBİTAK gibi kurumlar, Teknoloji Hamlesi Programı kapsamındaki projelere doğrudan destek sağlayabilecek.

Piyasalar, bu düzenlemenin özellikle yüksek sermaye gerektiren teknoloji ve enerji projelerinde likidite akışını canlandıracağını ve HFT algoritmalarının devlet destekli likidite enjeksiyonlarını yakından izleyerek pozisyonlarını ayarlayacağını öngörüyor. Özellikle 2 milyar TL eşik üzerindeki AR‑GE harcamaları, uzun vadeli sermaye piyasası tahvil ve bono arzlarını tetikleyebilir. Kısa vadede, dijital davet mekanizmasının getirdiği şeffaflık, yatırımcı güvenini artırarak borsada ilgili sektör hisselerinin volatilitesini düşürebilir.