İngiltere Merkez Bankası'ndan AI Uyarısı: Küresel Sistemler

İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başkanı Andrew Bailey, Londra'da düzenlenen yıllık Mansion House yemeğinde finans dünyasının önde gelen isimlerine seslenerek, yapay zeka (AI) kaynaklı büyüyen tehditlerle mücadele için uluslararası iş birliğinin kaçınılmaz olduğunu vurguladı. ABD yönetiminin tek taraflı korumacı adımlarına işaret eden Bailey, hiçbir ülkenin bugünün sınırlar ötesi sistem doğasından kendisini izole edemeyeceğini ve ABD'nin siber güvenlik hedeflerine ulaşmak için küresel uyuma ihtiyaç duyduğunu belirtti.

ABD'nin Tek Yanlı Hamleleri Sistemik Riski Artırıyor

Bailey'nin uyarıları, ABD Başkanı Donald Trump'ın Anthropic şirketinin güçlü Claude Mythos modelini yabancılara geçici olarak yasaklamasının haftalarından geldi. Bu hamle, müttefikler arasında ortak bir yaklaşım arayışını zorlaştırırken, İngiltere Merkez Bankası Başkanı dijital araçların kötü niyetli aktörlere geçmesini engellemek için daha güçlü, koordineli test mekanizmaları çağrısında bulundu.

■ABD'nin Claude Mythos modeline getirdiği yasak, siber savunma tehditlerine karşı uluslararası endişeleri tetikledi.

■Bailey, "ABD'nin savunmaları güçlendirme konusundaki mantıklı hedeflerine, kendi başına ulaşamayacağını" çünkü sistemin yüksek derecede birbirine bağlı olduğunu ifade etti.

■Hükümetlerin, potansiyel olarak istikrar bozucu dijital araçların dolaşıma girmesi konusunda küresel bir anlayış geliştirmesi gerektiği vurgulandı.

İngiltere Maliyesinde İstikrar Arayışı ve Borçlanma Baskısı

Mansion House konuşmasında ayrıca Maliye Bakanı Rachel Reeves, görevden ayrılmadan önce iki yıllık performansını savunarak halefini sabırlı olmaya çağırdı. Reeves, ekonominin dış şoklara karşı dayanıklılığının test edildiğine, özellikle ABD-İran mutabakat zaptının çöküşünün ardından Orta Doğu'da çatışmaların yeniden alevlenmesinin piyasaları sarstığına dikkat çekti.

■Geçen yıl borçlanma oranının GSYH'nin %5.2'sinden %4.2'sine düşerek son altı yılın en düşük seviyesine indiği açıklandı.

■İngiltere'nin 10 yıllık tahvil faizleri, Trump'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere %20 vergi tehdidini geri çekmesinin öncesinde Mayıs ayından bu yana en yüksek seviye olan %5'in üzerine çıktı.

■Yüksek tahvil getirileri devletin borçlanma maliyetini yukarı çekerek, Mart ayında belirlenen mali kurallar için ayrılan 23.6 milyar sterlinlik" manevra alanını" tehdit ediyor.

Yönetim Değişimi Ekonomik Takvimi Belirliyor

Siyasi sahnede değişim rüzgarları esiyor. Andy Burnham'ın Cuma günü İşçi Partisi lideri, gelecek hafta ise Başbakan olarak onaylanması beklenirken, yeni bir Maliye Bakanı ataması şart. Hazine'nin yeni yönetimi, bağımsız Bütçe Sorumluluğu Ofisi'ne (OBR) sonbaharda planlanan bütçe öncesi 10 hafta önceden yeni bir tahmin hazırlatmak zorunda kalacak.

■Savunma yatırım planını finanse etmek için önümüzdeki dört yıl içinde ek 4.7 milyar sterlin bulunması gerekiyor.

■Yeni başbakanın, savaşın etkisiyle bu kış artacak enerji faturalarının haneleri vurması beklenirken, yaşam maliyeti paketi açıklaması öngörülüyor.

Kemal Tekin Analizi: Gelişmekte olan piyasalar (EM) masasından baktığımda, Bailey'nin "hiçbir ülkenin kendini izole edemeyeceği" vurgusu sadece siber güvenlik için değil, finansal istikrar için de geçerli. İngiltere tahvil getirilerindeki (gilts) %5 seviyesine doğru olan tırmanış, küresel risk iştahını baskılayabilir ve sermaye akımlarında ABD ve İngiltere gibi güvenli limanlara doğru bir kayma yaratabilir. Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin borçlanma maliyetlerine doğrudan yansıması, EM merkez bankalarının faiz politikalarını sıkılaştırma baskısını artıracak bir faktör. AI regülasyonunda parçalı bir yapı, teknoloji hisselerinde volatiliteyi besleyerek küresel borsalara bulaşma riski taşıyor.