DASK'ın Genişletilmiş Doğal Afet Kapsamı ve Piyasa Etkileri

Türkiye’de zorunlu deprem sigortası (DASK) kapsamının, sel, heyelan, fırtına, dolu, çığ ve orman yangını gibi iklim değişikliğiyle artan riskleri de içine alacak şekilde genişletilmesi, sigorta sektöründe ve kamu maliyesinde yeni bir dönemin sinyali niteliğinde.

Zorunlu Afet Sigortası: Mevcut Durum ve Değişim Talebi

■58 % oranında konutlarda DASK’a katılım, 93 % otomobillerde zorunlu trafik sigortası oranı.

■Hükümet, Zorunlu Afet Sigortasına geçiş için yasa değişikliği taslağını TBMM gündemine sunmayı hedefliyor.

■Son 10 yılda doğal afetlerin sıklığı ve maliyeti artarken, sigortalama oranları özellikle fay hattı üzerindeki illerde (Malatya, Van, Muş, Bolu, İstanbul, Bursa) daha yüksek.

Yeni Kapsamın Ekonomik Boyutu ve Finansal Dayanıklılık

■45 milyar dolar değerinde Kaliforniya yangını, doğal afetlerin sigorta havuzları üzerindeki baskısını gözler önüne serdi.

■DASK, 1,6 milyar dolar ödemeyi 9 ay içinde gerçekleştirdi; bu, olası Marmara depremi için mevcut reasürans korumasının yeterliliğini gösteriyor.

■Genişletilmiş kapsam, sigorta primlerinin orta vadede %10‑15 artışına yol açabilir, bu da sigorta şirketlerinin risk bazını yeniden fiyatlamasını gerektirecek.

Bölgesel Sigortalılık Oranları ve Piyasa Dinamikleri

■İstanbul, Tekirdağ, Yalova, Bursa gibi deprem riski yüksek bölgelerde sigortalılık oranı artıyor; hedef %100 teminat seviyesine ulaşmak.

■Bölge irtibat ofislerinin açılması, yerel pazarın dağıtım kanallarını güçlendirecek ve prim toplama verimliliğini artıracak.

■Yeni risk kalemlerinin (sel, heyelan vb.) dahil edilmesi, re‑insurance piyasasında yeni ürün talebini tetikleyecek.

Finansal Hazırlık ve Reasürans Stratejileri

■DASK, mevcut fon kapasitesi ve kümülatif reasürans sözleşmeleriyle büyük depremlere karşı dayanıklı bir yapı kurmuş durumda.

■6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depreminin ardından 540 bin dosya için 1,6 milyar dolar ödeme, sistemin kriz yönetimindeki etkinliğini kanıtladı.

■Gelecek planı, olası Marmara Depremi senaryolarına göre ek rezerv ve reasürans teminatı artırmayı içeriyor.

Fatih Kılıç – Zorunlu Afet Sigortası’nın genişletilmesi, Türkiye’nin makroekonomik risk profilini yeniden şekillendirecek. Sigorta primlerindeki artış, kısa vadede tüketici harcamalarını hafifçe baskılayabilir; ancak uzun vadede daha sağlam bir risk havuzu, kamu maliyesinin büyük felaketlerdeki yükünü azaltacak ve finansal istikrarı destekleyecek. Reasürans piyasasındaki hareketlilik, yerli sigorta şirketlerinin uluslararası sermaye ile daha fazla iş birliği yapma fırsatını da beraberinde getirecek.