Jeopolitik Baskı ve Zayıf ABD Verileri Kıskacında Küresel Piyasalar: Fed Faiz Artışından Vaz mı Geçiyor?

Küresel finans piyasaları, Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimin tırmanması ve ABD'den gelen zayıf makroekonomik verilerin resesyon endişelerini tetiklemesiyle yeni haftaya temkinli bir risk iştahıyla başladı. ABD ile İran arasındaki diplomatik tıkanıklık ve İsrail'in askeri operasyonları emtia fiyatlarını yukarı taşırken, tüketici güvenindeki sert düşüş para politikası patikasında kartların yeniden dağıtılmasına yol açıyor.

ABD Tüketicisinde Güven Kaybı ve Fed'in Masadaki Yeni Senaryosu

ABD ekonomisinin lokomotifi konumundaki tüketici harcamalarında ciddi bir yavaşlama sinyali alınıyor. Temmuz ayında perakende satışların yüzde 0,6 gerilemesi ve Michigan tüketici güven endeksinin 51 seviyesine inmesi, üçüncü çeyrek büyüme görünümü üzerinde kara bulutlar oluşturdu.

■ABD perakende satışları, Ekim 2025'ten bu yana ilk kez daralma kaydetti.

■Enflasyonist baskıların hafiflemesiyle birlikte, Fed'in eylül ayında faiz artırma olasılığı yüzde 30 seviyelerine kadar geriledi ve yıl sonuna kadar yeni bir faiz artışı beklentisi zayıfladı.

■ABD 10 yıllık tahvil faizi düşüşle yüzde 4,68'e çekilirken, dolar endeksi 99,5 seviyesine geriledi.

Enerji ve Güvenli Limanlarda Jeopolitik Fiyatlama

Orta Doğu'daki askeri hareketlilik ve yaptırım tehditleri, arz güvenliği endişelerini tırmandırarak emtia piyasalarında yukarı yönlü baskı oluşturuyor.

■Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,1 artışla 88,7 dolar seviyesine ulaştı.

■Güvenli liman arayışındaki sermaye altına yönelirken, altının onsu yüzde 0,5 primle 4 bin 396 dolardan alıcı buluyor.

■New York borsasında teknoloji ağırlıklı endekslerde sınırlı kayıplar görülürken, S&P 500 endeksine dahil edileceği açıklanan Reddit hisseleri yüzde 13'e yakın yükselişle pozitif ayrıştı.

Borsa İstanbul ve Yurt İçi Gündemde Bütçe Dengesi

Yurt içinde ise küresel dalgalanmalara karşı görece dirençli bir duruş sergileyen Borsa İstanbul, haftaya makroekonomik veri takvimine odaklanarak başlıyor.

■BIST 100 endeksi cuma gününü yüzde 0,28 değer kazancıyla 14.172,26 puan seviyesinden kapattı.

■Dolar/TL kuru yeni güne 47,8990 seviyesinden yatay bir başlangıç yaptı.

■Piyasa aktörleri bugün açıklanacak olan temmuz ayı bütçe dengesi ve ticari gayrimenkul fiyat endeksi verilerini yakından izleyecek.

Küresel piyasalardaki bu temkinli duruş, gelişmekte olan piyasalar ve özellikle Türkiye gibi yüksek fonlama ihtiyacı olan ekonomiler için çift ucu keskin bir bıçak niteliğinde. Fed'in faiz artırım döngüsünü sonlandırma ihtimalinin güçlenmesi küresel likidite açısından olumlu görünse de, artan jeopolitik riskler risk primlerini (CDS) yukarı çekiyor. İçeride ise Merkez Bankası'nın sıkı para politikası ve makroihtiyati tedbirleri kapsamında ticari kredi büyüme sınırları bankacılık sektörünü baskılamaya devam ediyor. KOBİ kredilerindeki daralma ve ticari kredi büyüme hızındaki yavaşlama, reel sektörün işletme sermayesi ihtiyacını artırırken, bankaların aktif kalitesini koruma çabalarını zorlaştırıyor. Önümüzdeki dönemde, küresel faiz indirim sinyalleri ile yurt içindeki kredi sıkılaştırması arasındaki hassas dengenin iyi yönetilmesi gerekecektir.